Irak houtsnede

Vier blokken, groffe houtnerf, grof gesneden en afgedrukt op grof ongebleekte Kochishi. Het is dan ook een grof onderwerp.

Begrijp me niet verkeerd, voor geen moment, maar een aspect hoop ik met deze houtsnede te belichten. Het was zomer 1969. Een jaar eerder was de Praagse lente van Alexander Dubček in de kiem gesmoord door de Sovjet Russen. We waren praktisch allemaal dienstplichtigen die deelnamen aan de jaarlijkse grote NATO oefeningen bij de Oostduitse grens. Groter dan normaal en met een paar treinen met echte munitie vlakbij in het gaval het in Chegoslowakije uit de hand zou lopen.

Gedurende anderhalf jaar oefenen kan ik me niet herinneren dat er veel gepraat werd over alle morele aspecten van waarvoor we oefenden. Uiteindelijk  hadden we iets dat zo goed als vrede was en we het was allemaal schijn wat we deden. Als waarnemer van zware mortieren zaten we samen met een artillerie waarnemer in hetzelfde voertuig en samen verdeelde je alle mogelijke doelen in de sector voor een mogelijk vuurplan. Je gebruikte herkenbare en prominente punten in het landschap voor inschieten. Dat waren dan kerktorens met bekende coordinaten. Was allemaal maar spel. Maar kun je je voorstellen als ineens de hele zaak uit de klauwen loopt. Dan ineens zijn het kerken met mensen die eromheen leven en die die dorpjes over honderden jaren hebben opgebouwd – en vele keren hebben heropgebouwd. En wij allemaal als adolecenten met hersens die zich nog niet eens volkomen hadden ontwikkeld. Wat te doen, weten wij veel. Het is niet dat we maar het halve verhaal wisten, we wisten er zelfs geen fractie ervan. En dat geld voor alle partijen in dergelijke argumenten.

Faceless, nameless, too young to reason

A perspective denied, they shuffle

on to and off the stage

Told to hurt, protect, inflict, stabilize and mess it all up again

With some deity’s name on their lips

And a new generation watches

                                                       A.C.W.ten Broek